TRÍ MƯU CỦA LƯU BỊ
Chính sử “Tam quốc chí” 三国志 là sáng tác của Trần Thọ
陈寿. La Quán Trung 罗贯中đời Minh trên cơ sở “Tam quốc chí” đã viết ra “Tam
quốc diễn nghĩa” 三国演义, bộ tiểu thuyết chương hồi. Đây là
tác phẩm mà người đọc rất thích, dường như mọi nhà, mọi người, nam nữ già trẻ đều
biết đến. Trên cơ sở “Tam quốc diễn nghĩa”, người ta đối với nhân vật trong đó
tiến hành thêm thắt, gia công nghệ thuật, lưu truyện rộng rãi trong dân gian,
cũng có thể nói là sự bổ sung đối với “Tam quốc diễn nghĩa”.
Lưu Bị 刘备, Quan Vũ 关羽, Trương Phi 张飞 nhân vì tính tình hợp nhau, thường ở bên cạnh nhau. Trong ba
người họ, Lưu Bị thì trí tuệ, Quan Vũ thì nhân nghĩa, Trương Phi thì dũng mãnh
nóng nảy. Để cứu bách tính đang trong cảnh nước sôi lửa bỏng, họ đoàn kết lại,
kết nghĩa tại vườn đào. Truyền thuyết kể rằng, ba người cùng tuổi, đều muốn làm
đại ca nên tranh luận mãi không thôi. Trương Phi nói rằng:
-Như thế này đi. Ở đây có một cây lớn, chúng ta thi nhau
trèo lên, người nào trèo lên đến chỗ cao nhất thì người đó sẽ là đại ca.
Quan Vũ nghe qua tán đồng. Lưu Bị tự biết bản thân mình không
biết trèo cây, ban đầu không đồng ý cách đó, nhưng lại không đưa ra một cách
nào tốt hơn nên đành phải đồng ý. Trương Phi nói xong, tính đã nóng lại giỏi
trèo cây, trong chốc lát đã trèo lên đến chỗ cao nhất của cây. Quan Vũ lấy hết
sức chỉ trèo đến lưng chừng cây, rồi ngồi nghỉ nơi chạc cây không trèo nữa. Lúc
Quan Vũ, Trương Phi trèo lên cây, Lưu Bị động não, nảy ra một đối sách. Lưu Bị
từ từ ngồi xuống dưới gốc cây. Trương Phi ở trên cao nói to rằng:
-Ta là đại ca rồi!
Lưu Bị dưới gốc cây nói rằng:
-Khoan đã. Ta hỏi hai người thử, cây mọc rễ trước tiên hay
là ngọn cây trước tiên.
Quan Vũ Trương Phỉ cả
hai người đều đồng thanh nói:
-Đương nhiên là rễ
cây trước tiên.
Lưu Bị nói:
-Ta ở dưới gốc, đương nhiên là đại ca.
Trương Phi nói to là mình đã mắc bẫy. Nhưng Quan Vũ Trương Phi đều nghĩ rằng, Lưu Bị quả thực là có trí mưu, thế là nhường cho Lưu Bị làm đại ca, Quan Vũ thứ hai, Trương Phi thứ ba.
Huỳnh Chương Hưng
Quy Nhơn 12/4/2026
Nguồn
CỰU NGỮ TÂN THUYẾT
旧语新说
Lưu Thanh Châu 刘清洲 biên soạn
Bắc Kinh: Đại Chúng văn nghệ xuất bản
xã, 1998