Dịch thuật: Nguồn gốc câu "Thừa phong phá lãng"

 

NGUỒN GỐC CÂU “THỪA PHONG PHÁ LÃNG” 

          Điển xuất từ “Tống thư – Tông Xác truyện” 宋书 - 宗悫传:

          Xác niên thiếu thời, Bỉnh vấn kì chí, Xác viết: “Nguyện thừa trường phong phá vạn lí lãng”.

          悫年少时, 炳问其志, 悫曰: “愿乘长风, 破万里浪.

          (Tông Xác lúc niên thiếu, người chú là Tông Bỉnh hỏi về chí hướng, Tông Xác đáp rằng: “Muốn cưỡi cơn gió lớn phá tan con sóng xa vạn dặm”.)

          Tông Xác 宗悫 tự Nguyên Cán 元干, người nhà Tống thời Nam Bắc triều. Lúc còn nhỏ, ông đã có chí hướng to lớn, đồng thời võ nghệ đầy mình, lại vô cùng dũng cảm. Hôm kết hôn của người anh là Tông Bí 宗泌, khách đến rất đông. Có mười mấy tên cường đạo nhân lúc cả nhà lo hỉ sự, lúc đêm tối đã cướp lấy đồ đạc. Lúc bấy giờ, Tông Xác mạnh dạn bước ra, dùng sức chống cự lại, cuối cùng bọn cường đạo bỏ chạy. Người chú của ông là Tông Thiếu Văn 宗少文hỏi chí hướng của ông, ông hiên ngang ngẩng đầu đáp rằng:

Nguyện thừa trường phong phá vạn lí lãng.

愿乘长风破万里浪

(Muốn cưỡi cơn gió lớn, phá tan con sóng xa vạn dặm)

Ý là lợi dụng và sáng tạo mọi điều kiện có lợi, phá tan những gian khổ khó khăn trước mắt như phá tan con sóng xa ngàn dặm, làm nên sự nghiệp vĩ đại.

          Về sau quả nhiên Tông Xác thay mặt quốc gia đánh không ít trận, lập công lao hãn mã. Hoàng đế cho ông làm Tả vệ Tướng quân 左卫将军, phong Thao Dương Hầu 洮阳侯.

          Người đời sau đem câu nói của Tông Xác, giản hoá thành thành ngữ “Thừa phong phá lãng” 乘风破浪để biểu thị lí tưởng cao xa to lớn; cũng dùng để hình dung người có tinh thần khắc khổ cần lao, nỗ lực hướng thượng, vượt qua muôn trùng gian khó để sáng lập một sự nghiệp vĩ đại.

Huỳnh Chương Hưng

Quy Nhơn 09/4/2026

Nguyên tác Trung văn

Trong quyển

THÚ VỊ VĂN HOÁ TRI THỨC ĐẠI TOÀN

趣味文化知识大全

Thanh Thạch 青石 biên soạn

Trung Quốc Hoa kiều xuất bản xã, 2013

Previous Post Next Post