PHONG MỤC SÀI THANH
蜂目豺声
Điển xuất: “Tả truyện – Văn Công nguyên niên” 左传 - 文公元年
Phong mục sài thanh, nhẫn nhân
dã.
蜂目豺声, 忍人也
(Mắt ong tiếng sói, loại người hung ác)
Thời Xuân Thu, Sở Thành Vương 楚成王chuẩn bị lập người con lớn là Thương Thần 商臣làm thái tử, trưng cầu ý kiến Lệnh doãn Tử Thượng 子上 (viên
quan tói cao nắm giữ đại quyền quân chính). Tử Thượng nói rằng:
-Đại vương hiện còn trẻ , tình thương
yêu con không chuyên nhất, nếu lập sớm Thương Thần làm thái tử, mai sau này có
con nhỏ, lòng yêu thương con sẽ thay đổi, phế bỏ Thương Thần, dễ phát sinh biến
loạn. Nhìn từ nước Sở chúng ta mà nói, người nối đời kế thừa vương vị đều là con
nhỏ của quân vương, Huống hồ, cặp mắt của Thương Thần giống như mắt ong; khi nói,
tiếng nói nghe như tiếng sói tru, rất khó nghe. Loại người như vậy tàn bạo vô cùng,
nếu lập làm thái tử, khả năng sẽ sinh đại loạn, không lập thì tốt hơn.
Sở Vương không nghe theo lời khuyên
can của Tử Thượng, lập Thương Thần làm thái tử. Về sau, Sở Vương lại yêu thương
người con nhỏ là Tử Chức 子职, muốn phế Thương Thần, lập Tử
Chức làm thái tử. Thương Thần và thầy dạy của mình là Phan Sùng 潘崇 hợp mưu dẫn binh gây loạn, bức chết Sở Thành Vương, tự lập
làm vương, đó chính là Sở Mục Vương 楚穆王sau này.
Người đời sau dùng điển cố “Phong mục sài thanh” 蜂目豺声ví tiếng nói và dung mạo của kẻ ác.
Huỳnh Chương Hưng
Quy Nhơn 19/3/2026
Nguồn
ĐỒ GIẢI QUỐC HỌC ĐIỂN CỐ
图解国学典故
Chủ biên: Nhậm Tê Nhiên 任犀然
Bắc Kinh: Trung Quốc Hoa Kiều
xuất bản xã, 2016