ĐÔNG HÁN
(Năm 25– năm 220)
(kì 3- hết)
Năm 190 – Hán Hiến Đế Sơ Bình 汉献帝初平 nguyên niên
Tháng
Giêng, châu quận ở Quan đông phát sinh phản loạn, đưa Viên Thiệu 袁绍lên làm minh chủ. Viên Thiệu ra sức thảo phạt Đổng
Trác 董卓.
Tháng 2, Đổng Trác ép Hán Hiến Đế dời đô đến Trường An, đến đây, Đổng Trác hoàn toàn nắm quyền, khống chế triều đình.
Năm 192 – Hán Hiến Đế Sơ Bình năm thứ 3
Tháng 4, Tư đồ Vương Doãn 王允lập kế trừ Đổng Trác. Đồng thời, Tào Tháo 曹操 (năm 155 – năm 220) tạ Tế Bắc 济北tiếp nhận 30 vạn quân Hoàng cân đầu hàng, biên chế làm “Thanh Châu binh” 青州兵.
Năm 196 – Hán Hiến Đế Kiến An 建安nguyên niên
Tào Tháo nghinh đón Hán Hiến Đế đến Hứa Đô 许都 (nay là phía đông Hứa Xương 许昌 Hà Nam 河南), ông tổng kết kinh nghiệm đồn điền Tây vực triều Hán, tại đồn điền Hứa Hạ 许下, thu được thành công.
Năm 197 – Hán Hiến Đế Kiến An năm thứ 2
Viên Thuật 袁术tại Thọ Xuân 寿春 xưng Đế, tự xưng “Trọng Gia” 仲家.
Năm 199 – Hán Hiến Đế Kiến An năm thứ 4
Viên Thiệu đánh bại U Châu Công Tôn Toản 幽州公孙瓚, chiếm hữu 4 châu ở hạ du Hoàng Hà 黄河là U 幽, Kí 冀, Thanh 青, Tịnh 并.
Năm 200 – Hán Hiến Đế Kiến An năm thứ 5
Tháng 10, quân Tào Tháo và quân Viên Thiệu triển khai quyết chiến tại Quan Độ 官渡 (nay là phía đông bắc Trung Mâu 中牟Hà Nam 河南). Tào Tháo tập kích kho lương Ô Sào 乌巢của quân Viên Thiệu, kế đó đại phá quân chủ lực của Viên Thiệu. Đây chính là “Quan Độ chi chiến” 官渡之战 mổi tiếng trong lịch sử.
Năm 207 – Hán Hiến Đế Kiến An năm thứ 12
Tào Tháo sau khi đánh bại Viên Thiệu, dẫn quân ra khỏi ải Lô Long 卢龙(nay là vùng phụ cận Hỉ Phong Khẩu 喜峰口Hà Bắc 河北), xuất binh bắc chinh Ô Hoàn 乌桓. Ô Hoàn bại, Tào Tháo diệt trừ triệt để thế lực tàn dư ở phương bắc của Viên Thiệu.
Năm 208 – Hán Hiến Đế Kiến An năm thứ 13
Tháng 6, Tào Tháo trừ bỏ Tam công, thiết lập chức Thừa tướng, Ngự sử đại phu, và tự mình làm Thừa tướng, sau đem quân xuống phía nam. Tôn Quyền 孙权 (năm 182 – năm 252), Lưu Bị 刘备 (năm 161 – năm 223), hai quân liên hợp lại, lấy ít thắng nhiều, đại phá quân Tào tại Xích Bích 赤壁. Đây chính là trận “Xích Bích chi chiến” 赤壁之战 nổi tiếng trong lịch sử.
Năm 211 – Hán Hiến Đế Kiến An năm thứ 16
Tào Tháo đích thân đem binh đánh thắng liên quân Quan trung Mã Siêu 马超, Hàn Toại 韩遂, uỷ nhiệm Hạ Hầu Uyên 夏侯渊trấn thủ Trường An, giám sát Quan trung. Ích Châu Mục Lưu Chương 益州牧刘璋của đất Thục đem quân đến Kinh Châu 荆州đón Lưu Bị vào đất Xuyên 川, để giúp đánh Trương Lỗ 张鲁, Lưu Bị liền vào đất Thục.
Năm 215 – Hán Hiến Đế Kiến An năm thứ 20
Tào Tháo tây chinh Trương Lỗ, đoạt lấy Quan trung, từ đó chính thức thống nhất phương bắc.
Năm 216 – Hán Hiến Đế Kiến An năm thứ 21
Tào Tháo từ là Nguỵ Công 魏公, lên làm Nguỵ Vương 魏王.
Năm 219 – Hán Hiến Đế Kiến An năm thứ 24
Lưu Bị sau khi đoạt lấy Quan trung, tự lập làm Hán Trung Vương 汉中王. Quan Vũ 关羽công phá Phàn Thành 樊城, đại phá quân Tào. Tôn Quyền phía nam chiếm lĩnh vùng Đông Ngô. Cục diện tam quốc đỉnh lập cơ bản hình thành.
Năm 220 – Hán Hiến Đế Diên Khang 延康nguyên niên
Hán Hiến
Đế Lưu Hiệp 汉献帝刘协tế cáo Tổ miếu thoái vị. Vương triều Đông Hán do lúc
Hán Quang Vũ Lưu Tú 汉光武刘秀sáng lập diệt vong.
(hết)
Huỳnh Chương Hưng
Quy Nhơn 13/3/2026
Nguồn
TRUNG QUỐC LỊCH SỬ NIÊN BIỂU
中国历史年表
Biên soạn: Phùng Tuệ Quyên 冯慧娟
Trường Xuân: Cát Lâm xuất bản tập đoàn cổ phần hữu hạn
công ti, 2015