BA ĐẬU HIẾU TỬ
巴豆孝子
Điển xuất: “Nhan thị gia huấn – Danh
thực thiên” 颜氏家训 - 名实篇.
Cận hữu đại quý, dĩ hiếu trứ thanh,
tiền hậu cư tang, ai huỷ du chế, diệc túc dĩ cao vu nhân hĩ. Thường dĩ thiêm khối
chi trung, dĩ ba đậu đồ kiểm, toại sử thành sang, biểu khấp khốc chi quá.
近有大贵, 以孝著聲, 前后居丧, 哀毀逾制, 亦足高于人矣. 尝以苫块之中, 以巴豆涂脸, 遂使成疮, 表哭泣之过.
(Gần đây có một người thuộc hàng đại quý, nổi tiếng về hiếu thảo, trước sau lúc cư tang phụ mẫu, đau buồn quá mức vượt qua cả định chế, đủ để thấy lòng hiếu thảo cao hơn người thường. Thời kì cư tang, từng nằm trên chiếu cỏ, gối đầu trên hòn đất, dùng dầu ba đậu bôi lên mặt khiến mặt đầy vết thương, khóc lóc thì quá độ.)
Có một vị hiển quý, nổi tiếng về hiếu
thảo. Phụ mẫu của ông trước sau nối nhau qua đời, người đó hiển lộ vẻ vô cùng
đau buồn, huỷ hoại cả khuôn mặt, tang lễ thì vượt qua định chế, để thể hiện lòng
của ông hiếu kính hơn người khác.
Đâu biết rằng, người đó trong thời kì
cư tang, gối đầu trên khối đất, nằm ngủ trên chiếu cỏ, lặng lẽ dùng dầu ba đậu
bôi lên mặt, đến nỗi trên mặt đầy những vết thương, lấy đó để biểu thị bản thân
đau buồn tột độ, không còn ham muốn gì nữa, khóc lóc thì vô cùng ai oán.
Điển cố “Ba đậu hiếu tử” 巴豆孝子cho chúng ta biết, một số trung thần hiếu tử mà giai cấp thống trị biểu dương, trên thực tế chính là những kẻ mua danh bán tước, không từ một thủ đoạn nào.
Huỳnh Chương Hưng
Quy Nhơn 27/3/2026
Nguồn
ĐỒ GIẢI QUỐC HỌC ĐIỂN CỐ
图解国学典故
Chủ biên: Nhậm Tê Nhiên 任犀然
Bắc Kinh: Trung Quốc Hoa Kiều
xuất bản xã, 2016