NHẪN NHỤC CHỊU HỦ HÌNH
Sau khi
cả nhà Lí Lăng 李陵bị giết, pháp quan phán định tội danh của Tư Mã Thiên
là “vu võng tội” 誣罔罪, cũng chính là “vô trung sinh hữu đích khi quân chi tội”
无中生有的欺君之罪 (tội
tự dưng dựng chuyện để khi quân), bị phán tử hình.
Tư Mã
Thiên cho rằng khó mà thoát được cái chết, trước mắt không cách nào hoàn thành
di nguyện của phụ thân, cả ngày ở trong tình trạng đau khổ. Đương lúc đau buồn
tuyệt vọng, không ngờ pháp quan đến ngục lớn tiếng tuyên bố:
-Tử
tù các ngươi hành ác trọng đại, mau quỳ xuống cảm tạ ân điển của hoàng thượng.
Phạm
nhân trong ngục đều đoán hoàng đến có lẽ gặp chuyện vui gì, nên xá miễn hình phạt
cho tội phạm, nên vô cùng vui mừng quỳ xuống dập đầu trên đất, lớn tiếng hô
vang:
-Hoàng
thượng thánh minh! Hoàng thượng vạn tuế!
Pháp
quan lúc này mới đọc:
-Hoàng
thượng thể niệm thiên tâm, luôn giữ lòng từ huệ, đặc biệt ban xuống đạo mệnh lệnh
này, các người nghe cho kĩ: Các người hiện có ba con đường để chọn:
-Một là nhận tội tử hình.
-Hai là bảo người nhà gom
50 vạn tiền để chuộc tội.
-Ba là nếu không có tiền
chuộc thì chịu tội hủ hình, cũng có thể miễn được cái chết.
Những người có tiền thì lớn tiếng
hoan hô, vui mừng nhảy cẫng lên; những người không có tiền thì bó chân ngồi một
bên than thở.
Tư Mã Thiên ngồi ủ dột, đối với
những thanh âm tạp loạn chung quanh không để ý.
Tư Mã Thiên nghĩ đến nhà mình
không có tiền, nếu muốn sống, chỉ có cách là chịu hủ hình. Nếu hủ hình để được
sống, quả thực chẳng bằng đâm đầu vào tường.
Tư Mã Thiên nhận thấy rằng, cảnh
giới cuộc sống của đời người có thể phân làm 10 hạng:
-Hạng thứ 1 là không làm nhục
đến tổ tiên.
-Hạng thứ 2 là bản thân không
chịu sự sỉ nhục.
-Hạng thứ 3 là không bị người
ta dùng sắc mặt ti tiện để làm nhục.
-Hạng thứ 4 là không bị người
ta dùng lời nói làm nhục.
-Hạng thứ 5 là cúi đầu quỳ xuống
trước mặt người ta cầu xin tha thứ.
-Hạng thứ 6 là thân tù phạm bị
ngục tốt làm nhục.
-Hạng thứ 7 là tay mang gông
chân mang cùm gặp phải hình phạt khảo tra nghiêm khốc mà chịu nhục.
-Hạng thứ 8 là đầu bị gọt tóc,
cổ mang xiềng chịu nhục.
-Hạng thứ 9 là bị đánh gãy tay
chân mà chịu nhục.
-Hàng thứ 10 là hạng hạ tiện
nhất, bị hủ hình mang nhục. Nhận tội hủ hình chính là nỗi ô nhục của đời người mà
không thể nào rửa được.
Tư Mã Thiên cho rằng, mình tuyệt
đối không thể nhận tội hủ hình, sống như thế chi bằng chết đi. Tinh thần của
ông trải qua sự giày vò cực lớn. ….
(còn tiếp)
Huỳnh Chương Hưng
Quy Nhơn 28/9/2026
Nguồn
TƯ MÃ THIÊN
司马迁
Tác giả: Đặng
Tương Tử 邓湘子
Triết Giang thiếu niên nhi đồng xuất bản xã, 2006.