Dịch thuật: Mắt trời khôn giấu lưới trời khôn dung (Nhị độ mai)

 

MẮT THẦN KHÔN GIẤU LƯỚI TRỜI KHÔN DUNG (12)

          Lưới trời khôn dung: Điển xuất từ câu “Thiên võng khôi khôi, sơ nhi bất thất”.

Trong Đạo đức kinh道德經 của Lão Tử 老子, chương 73 có đoạn:

          Dũng vu cảm tắc sát, dũng vu bất cảm tắc hoạt. Thử lưỡng giả, hoặc lợi hoặc hại. Thiên chi sở ố, thục tri kì cố? Thị dĩ thánh nhân do nan chi. Thiên chi đạo, bất tranh nhi thiện thắng, bất ngôn nhi thiện ứng, bất triệu nhi tự lai, xiển nhiên nhi thiện mưu. Thiên võng khôi khôi, sơ nhi bất thất.

          勇于敢则杀, 勇于不敢则活. 此两者, 或利或害. 天之所恶, 孰知其故? 是以圣人犹难之. 天之道, 不争而善胜, 不言而善应, 不召而自来, 繟然而善谋. 天网恢恢, 疏而不失.

          (Dũng ở chỗ cương cường cứng rắn thì chết, dũng ở chỗ mềm yếu nhu nhược thì sống. Kết quả của cả hai đều ở chỗ “dũng”, nhưng một cái được lợi, một cái bị hại. Cái mà trời ghét, ai biết được duyên do? Mà thánh nhân cũng còn cho là khó vậy. Đạo trời không tranh đoạt mà khéo thắng, không nói mà khéo đáp ứng, không gọi mời mà muôn vật tự tới, bình thản thung dung mà giỏi mưu tính mọi việc. Lưới trời lồng lộng, thưa mà không để lọt mất.)

https://www.5000yan.com/73.html

          Về sau, trong Nguỵ thư – Nhậm Thành Vương truyện 魏书 - 任城王传đã dùng chữ “lậu” .

Thiên võng khôi khôi, sơ nhi bất lậu

天网恢恢, 疏而不漏

          Trong “Minh tâm bảo giám” 明心寶鑑, thiên thứ hai “Thiên lí” 天理 (bản của Nguyễn Quốc Đoan chú dịch, nxb Văn hoá thông tin, xuất bản năm 1996) cũng có chép:

Chủng qua đắc qua, chủng đậu đắc đậu.

Thiên võng khôi khôi, sơ nhi bất lậu

種瓜得瓜種豆得豆

天網恢恢疏而不漏

(Trồng dưa được dưa, trồng đậu được đậu

Lưới trời lồng lộng, thưa nhưng không lọt)

          “Thiên võng khôi khôi, sơ nhi bất thất (lậu)” ý nói đạo trời rất công bình, làm điều ác phải chịu sự trừng phạt.

Gian tà đắc chí mấy hơi

Mắt thần khôn giấu lưới trời khôn dung

(Nhị độ mai 11- 12)

                                                                   Huỳnh Chương Hưng

                                                                   Quy Nhơn 04/12/2022