咏梅
清客軒昂瘦骨
癯仙潔凈寒香
剛毅何憂厚雪
堅貞豈怕繁霜
VỊNH MAI
Thanh khách hiên ngang sấu cốt
Cù tiên khiết tịnh hàn hương
Cương nghị hà ưu hậu tuyết
Kiên trinh khởi phạ phồn sương
Huỳnh Chương Hưng
Quy Nhơn 10/11/2026
Thanh khách 清客: Biệt
xưng của hoa mai. Nhân cách hoá hoa mai, hoa nở trong mùa đông lạnh, cho nên có
biệt xưng là “thanh khách”. Diêu Khoan 姚宽đời Tống
trong “Tây khê tùng ngữ – Thập khách” 西溪丛语 - 十客có câu:
梅花为清客
Mai hoa vi thanh khách
(Hoa mai gọi là thanh khách)
Hiên
ngang 軒昂: tinh thần phấn chấn, khí độ bất
phàm.
Sấu cốt 瘦骨: dáng gầy khẳng khiu, thường dùng để ví cành mai.
Cù tiên 癯仙: Vị tiên nhân gầy, biệt xưng của
hoa mai. Trong bài “Xạ Đích sơn quan mai”
射的山观梅 của Lục
Du 陆游đời Tống có câu:
Lăng lệ
băng sương tuyết dũ kiên
Nhân
gian na hữu thử cù tiên
凌厉冰霜节愈坚
人间那有此癯仙
(Mạnh mẽ vượt qua sương tuyết
tiết tháo càng cứng cõi
Chốn nhân gian làm gì có vị cù
tiên này)
Khiết tịnh
潔凈: thuần khiết, trong sạch.
Hàn
hương 寒香: hương khí mát lạnh, đa phần dùng để
hình dung mùi hương của hoa mai.
Cương
nghị 剛毅: ý chí cứng cõi kiên cường
Hà ưu 何憂: lo âu gì, sao phải lo âu.
Hậu tuyết
厚雪: tuyết đổ xuống dày.
Kiên
trinh 堅貞: ý chí kiên định, tiết tháo thuần
chính không dao động, không bao giờ thay đổi.
Khởi phạ
豈怕: há sợ.
Phồn sương 繁霜: sương rơi xuống nhiều.
Tạm dịch
VỊNH MAI
Thanh khách (mai) dáng gầy nhưng hiên ngang
Cù tiên (mai) mùi hương mát lạnh nhưng thuần khiết
Cứng cõi nên lo sợ gì tuyết đổ xuống dày
Kiên trinh nên há phải sợ sương rơi xuống nhiều