Dịch thuật: Khấu Chuẩn (tiếp theo kì 1) (Hổ chi uy)

 

KHẤU CHUẨN

(tiếp theo kì 1)

          Mùa xuân năm Thuần Hoá 淳化thứ 2 (năm 991), thiên hạ đại hạn, châu chấu bay đầy trời, cuộc sống của bách tính đã khổ lại thêm khổ. Một số quan lại vẫn sách nhiễu như trước, còn đáng sợ hơn so với hạn tai, nạn châu chấu. Thiên hạ tuy bề ngoài thái bình nhưng ẩn chứa nguy cơ rất lớn.

          Có một lần, Thái Tông triệu tập các đại thần, bàn luận thi hành chính sách như thế nào. Thái Tông nói rằng:

- Năm nay vận khí không tốt, mưa gió không điều hoà, thiên khí đại hạn, nạn châu châu nghiêm trọng!

          Các đại thần hùa theo phụ hoạ, cực kì xu nịnh. Chỉ riêng Khấu Chuẩn im lặng không nói.

          - Trẫm đăng cơ đã 9 năm, biên cương thái bình vô sự, các nơi có được xem là thái bình không?

          Mấy vị đại thần phụ hoạ:

          - Thái bình.

          Khấu Chuẩn vẫn im lặng không nói. Thái Tông cười nói rằng:

          - Khấu ái khanh. Lời của trẫm đúng không?

          Khấu Chuẩn nói:

          - Chứng cớ đại hạn, có thể là hình phạt có chỗ không công bằng,

          Thái Tông nghe qua đột nhiên đại nộ, đứng lên thoái triều. Một lát sau, Thái Tông lại triệu kiến riêng Khấu Chuẩn. Khấu Chuẩn nói rằng:

          - Bệ hạ luôn khuyến khích thần nói thẳng, tại sao vừa mới nghe qua, bệ hạ đã phát nộ? Sau này Khấu Chuẩn không dám nói thẳng nữa.

          Thái Tông nói rằng:

          - Trẫm so không bằng Đường Thái Tông 唐太宗rồi! Lời của Khấu ái khanh đã điểm tỉnh trẫm. Rốt cuộc có việc gì không công bằng, hãy nói cho trẫm biết.

          Cho triệu trưởng quan hai phủ đến, thần sẽ nói.

          Thái Tông lập tức triệu trưởng quan hai phủ.

          Khấu Chuẩn nói rằng:

          - Trước đây chẳng lâu, Tổ Cát 祖吉, Vương Hoài 王淮bẻ cong pháp luật nhận hối lộ. Tổ Cát tang vật ít, bị xử tử hình; Vương Hoài trộm tài sản quốc gia đến cả ngàn vạn, chỉ nhân vì là em trai của Tham tri chính sự Vương Miện 王沔,

chỉ bị đánh trượng, vẫn làm quan. Đó lẽ nàolà chấp pháp công bằng sao?

          Thái Tông chất vấn:

          - Vương Miện, khanh nhận hối lộ rồi, mau khai ra.

          Vương Miện nghe qua sợ đến nỗi sắc mặt trắng bệch, không ngừng dập đầu tạ tội:

          - Thần có tội, thần đáng chết!

          - Tước chức Vương Miện cho làm dân, vĩnh viến không lục dụng. Thẩm vấn lại Vương Hoài.

          Vương Miện nước mắt nước mũi khóc nói rằng:

          - Xin bệ hạ khai ân, thần nguyện vì bệ hạ ra sức cho đến chết.

          - Thế tại sao khanh lại vi phạm triều cương?

          Vương Miện xoay người hướng đến Khấu Chuẩn thi lễ, nói rằng:

          - Khấu Chuẩn đại nhân khai ân!

          Khấu Chuẩn không nói gì. Thái Tông hét lên: “Cút!”

          Mấy ngày sau, râu tóc của Vương Miện đột nhiên phát trắng, về đến nhà bộc phát bệnh mà chết. Việc đó truyền khắp thiên hạ, thế mà bọn tham tang uổng pháp vẫn chưa chịu biến mất.

          Thái Tông đề bạt Khấu Chuẩn làm Tả gián nghị đại phu 左谏议大夫, Xu mật phó sứ 枢密副使, cải nhậm Đồng tri viện sự 同知院事. 

          Sau đó, khi tấu sư trên điện, Khấu Chuẩn và Thái Tông ngôn ngữ lại bất hoà, Thái Tông giận định bỏ đi, Khấu Chuẩn đột nhiên níu vạt áo Thái Tông, xin Thái Tông ngừng giận, đợi sau khi xác định việc này sẽ thoái triều.

          Thái Tông đột nhiên chuyển giận làm vui, cười nói rằng:

          - Khấu Chuẩn của trẫm giống như Nguỵ Trưng của Đường Thái Tông!

          Thái Tông dùng “thông thiên tê” 通天犀 (sừng tê) làm thành hai chiếc đai ngọc, ban thưởng cho Khấu Chuẩn một chiếc.

          Tháng 9 năm Thuần Hoá 淳化 thứ 2 (năm 991), Khấu Chuẩn đảm nhiệm Đồng tri Xu mật viện sự 同知枢密院, có mâu thuẫn với vị trưởng quan Xu mật viện tốt cao là Trương Tốn 张逊.

          Cuối mùa hạ năm Thuần Hoá thứ 3 (năm 992), Khấu Chuẩn cùng Ôn Trọng Thư 温仲舒 cưỡi ngựa ra vùng ngoại ô, nửa đường, có một người điên chạy đến trước ngựa của hai người, cúi đầu bái lạy, cuồng hô “vạn tuế”. Khấu Chuẩn chưa từng đem những việc tình cờ gặp ở vùng quê ghi nhớ trong lòng.

          Chẳng bao lâu, sự việc đó bị Trương Tốn biết được, xúi tâm phúc Vương Tân 王宾cáo mật lên Thái Tông, thừa dịp thêm thắt, ra sức công kích Khấu Chuẩn có mưu đồ làm loạn.

          Thái Tông xem qua tấu chương, nhất thời tức giận, lập tức truyền Khấu Chuẩn, chỉ trích Khấu Chuẩn mưu đồ làm loạn.

          Khấu Chuẩn nói rằng:

          - Đó là có người hãm hại. Tại sao Trương Tốn xúi Vương Tân đàn hặc thần?

          Trương Tốn bảo Vương Tân phân tích tỉ mỉ tội của Khấu Chuẩn; Khấu Chuẩn bảo Ôn Trọng Thư làm chứng tẩy nỗi oan khuất của mình. Hai bên tại triều cố vạch nội tình của đối phương, miệng gươm lưỡi kiếm, cuối cùng mắng nhau.

          Thái Tông đại nộ, biếm Trương Tốn làm Hữu lãnh quân Vệ tướng quân 右领军卫将军, biếm Khấu Chuẩn ra làm Tri châu Thanh Châu 青州.

          Từ đó, Thái Tông thường nhớ đến Khấu Chuẩn. Nhưng xuất phát từ lòng chuộng hư vinh của vị hoàng đế, không chịu thừa nhận đại thần mà trước đó đã bị nhầm biếm trích. Ngày nọ, Thái Tông hỏi cận thần:

          - Khấu Chuẩn tại Thanh Châu sống tốt không?

          Cận thần biết đó là có ý muốn triệu hồi Khấu Chuẩn, áy náy nói rằng:

          - Thanh Châu giàu có, Khấu Chuẩn làm trưởng quan một châu, sống rất vui vẻ.

          Mấy ngày sau, Thái Tông một lần nữa lại hỏi cận thần. Cận thần đáp:

          - Nghe nói Khấu Chuẩn ngày ngày uống rượu đến say. Bệ hạ nhớ Khấu Chuẩn, mà Khấu Chuẩn có nhớ bệ hạ không!

          Thái Tông cảm thấy không còn mặt mũi nào nên không nhắc đến việc đó nữa.

          Năm 996, Thái Tông tại Nam giao ở kinh sư cử hành đại lễ tế tự. Sau đó, quan viên nội ngoại triều đình được được gia quan tấn tước. Khấu Chuẩn được thăng làm Phó tể tướng, những quan viên do ông tiến cử đa số đều được Thái Tông trọng dụng, nhưng cũng có chỗ riêng tư, Thân tín của ông Bành Duy Tiết 彭惟节 vị thứ sau Phùng Chửng 冯拯, giờ lại ở trước Phùng Chửng. Phùng Chửng không phục, lại đến đứng trước mặt Bành Duy Tiết. Khấu Chuẩn đại nộ, chỉ trích Phùng Chửng làm loạn chế độ triều đình.

          Phùng Chửng không kềm được cơn giận, đàn hặc Khấu Chuẩn chuyên quyền, vạch ra mấy sự kiện nhậm dụng quan không công bằng tại Lĩnh Nam.

         Thái Tông đại nộ. Tham tri chính sự Trương Tự 张洎 nguyên có giao hảo với Khấu Chuẩn, nhưng sợ bị liên luỵ, kết quả cũng cáo phát Khấu Chuẩn phỉ báng triều chính.

          Lúc bấy giờ, Chuyển vận sứ Quảng Đông là Khang Tập 康戢 dâng tấu:

          - Tể tướng Lữ Đoan吕端, Tham tri chính sự Trương Tự 张洎, Lí xương Lệnh 李昌令đều là do Khấu Chuẩn ra sức tiến cử thăng quan, Lữ Đoan là bạn bè với Khấu Chuẩn, Trương Tự luôn xu nịnh Khấu Chuẩn, Lí Xương Lệnh nhu nhược vô năng, Khấu Chuẩn được thế đó mà chuyên quyền.

          Thái Tông quở trách Tể tướng Lí Đoan. Lí Đoan tâu rằng:

          - Khấu Chuẩn cứng rắn, chúng thần không muốn tranh biện, sợ tổn hại quốc thể.

          Nói xong, không ngừng dập đầu tạ tội.

          Khấu Chuẩn sau khi lên triều, Thái Tông hỏi những tệ đoan mà Phùng Chửng làm. Khấu Chuẩn tại triều lớn tiếng biện bạch. Thái Tông lớn tiếng nói rằng:

          - Khanh tại triều đường cưỡng từ đoạt lí, làm mất thể thống.

Tính khí Khấu Chuẩn cứng rắn, mang đến hồ sơ trao chức quan của Trung thư sảnh 中书省, chạy đến triều đường, một lần nữa tranh biện. Thái Tông than rằng:

          - Chuột sẻ còn biết tâm ý của chủ nhân, khanh cứng rắn quá.

          Tháng 7, Khấu Chuẩn bị biếm làm Tri châu Đặng Châu 邓州. Sau lại nhậm Tri châu, Tri phủ Hà Dương 河阳, Đồng Châu 同州, Phượng Tường 凤翔, Khai Phong 开封...     (còn tiếp)

                                                                Huỳnh Chương Hưng

                                                                 Quy Nhơn 24/9/2021

Nguyên tác

KHẤU CHUẨN

寇准

Trong quyển

HỔ CHI UY

虎之威

Tác giả: Hàn Tố Văn 韩素文

Bắc Kinh: Trung Quốc Trường An xuất bản xã, 2006.