Chủ Nhật, 11 tháng 2, 2018

Dịch thuật: Kính nhân tức thị kính kỉ, kháo kỉ thắng vu kháo nhân (Vi lô dạ thoại)

Đăng lúc  20:56  |  Thư Mục  Nghiên Cứu - Dịch Thuật



敬人即是敬己  靠己胜于靠人
敬他人, 即是敬自己; 靠自己, 胜于靠他人.
                                                                       (围炉夜话)

KÍNH NHÂN TỨC THỊ KÍNH KỈ 
KHÁO KỈ THẮNG VU KHÁO NHÂN
Kính tha nhân, tức thị kính tự kỉ; kháo tự kỉ thắng vu kháo tha nhân.
                                                                            (Vi lô dạ thoại)

KÍNH TRỌNG NGƯỜI TỨC KÍNH TRỌNG MÌNH
DỰA VÀO MÌNH TỐT HƠN NHỜ CẬY NGƯỜI
          Kính trọng người khác tức kính trọng bản thân mình; dựa vào chính mình tốt hơn nhờ cậy người khác.

Phân tích và thưởng thức
     Điều mà gọi là “kính nhân giả nhân hằng kính chi” 敬人者人恒敬之kính trọng người khác thì người khác luôn kính trọng mình) , nếu anh không tôn trọng người khác thì người khác cũng sẽ không tôn trọng anh, “lễ thượng vãng lai”  礼尚往来 (lễ chuộng ở chỗ có qua có lại) mà! Tôn trọng người khác, hoàn toàn không phải là a dua bợ đỡ, mà là lấy lễ để tiếp đãi. Không thấy anh khách sáo đãi người ta, người ta sẽ phản công lại anh, trừ việc anh đắc tội trước với họ, hoặc hai bên hiểu lầm nhau, thì điều đó là ngoại lệ. Còn nếu anh ưa bàn chuyện thị phi của người khác, xoi mói chỗ riêng tư của họ, thì đối phương nhất định sẽ đáp lại. Bởi anh không tôn trọng người ta nên đồng thời anh cũng mất đi lòng tự trọng, còn ai tôn trọng anh được chứ?
          Nhờ cậy người khác chẳng bằng dựa vào chính mình, bởi nhờ vào người khác để làm việc, chính là dựa dẫm vào hơi thở của họ, ngoài ra, đã là việc của mình thì người khác sẽ không hết lòng giúp đỡ. Coi như họ không giúp, anh cũng không sao, còn như họ giúp, anh mắc nợ họ một phần tình cảm. Từ đó mà thấy, bất luận là bạn bè chí thân hay không, việc nhờ cậy cũng không hay lắm, nếu làm không tốt sẽ tổn thương đến tình cảm. Nhiều việc, trừ bất đắc dĩ, nếu tự mình có thể làm thì ra sức tự làm, một mặt có thể khắc phục khó khăn, tăng trưởng thêm năng lực, mặt khác cũng miễn được việc mình mắc nợ nhân tình. Có một câu tục ngữ rất hay:
Kháo sơn sơn hội đảo, kháo nhân nhân hội bào, kháo tự kỉ tối hảo.
靠山山会倒, 靠人人会跑, 靠自己最好
          (Dựa vào núi núi cũng sẽ đổ, dựa vào người khác người khác cũng sẽ bỏ chạy, chỉ dựa vào bản thân mình là tốt nhất)
Không phải sao?

Chú của người dịch
Vi lô dạ thoại 围炉夜话: là một tác phẩm nổi tiếng đời Thanh, tác giả là Vương Vĩnh Bân 王永彬. Vi lô dạ thoại có 221 tắc, đề cập nhiều phương diện như đạo đức, tu thân, độc thư, an bần lạc đạo, giáo tử, trung hiếu, cần kiệm … nêu rõ hàm nghĩa sâu xa: lập đức, lập công, lập ngôn đều lấy “lập nghiệp” làm gốc.Vi lô dạ thoại 围炉夜话cùng với Thái căn đàm 菜根谭, Tiểu song u kí 小窗幽记 được gọi chung là “xử thế tam đại kì thư”.

Vương Vĩnh Bân 王永彬:
          Vương Vĩnh Bân tự Nghi Sơn 宜山, người đời gọi ông là Nghi Sơn tiên sinh 宜山先生, con cháu đời sau của họ Vương gọi ông là Nghi Sơn công 宜山公. Cuộc đời ông trải qua 5 vương triều: Càn Long 乾隆, Gia Khánh 嘉庆, Đạo Quang 道光, Hàm Phong 咸丰, Đồng Trị 同治. Ông sinh ngày 23 tháng Giêng năm Nhâm Tí thời Càn Long, mất ngày 25 tháng Giêng năm Kỉ Tị thời Đồng Trị, hưởng thọ 78 tuổi.
          Nguồn http://baike.baidu.com/view/53686.htm

                                                                     Huỳnh Chương Hưng
                                                                    Quy Nhơn 11/02/2018

Nguồn
VI LÔ DẠ THOẠI
围炉夜话
Tác giả: Vương Vĩnh Bân 王永彬
Thiểm Tây lữ du xuất bản xã, 2002. 

Chia sẻ bài viết

Mã nguồn bởi Huỳnh Chương Hưng
Copyright © 2012 Huỳnh Chương Hưng.
back to top